ئەم پەڕەیە چاپ بکە
چوار شەممە, 06 شوبات 2019 11:00

پاراستنی ئافره‌تانی عێراق له‌ خه‌ته‌نه‌كردن

هه‌دیه‌ ٥ ساڵان بوو كه‌ خه‌ته‌نه‌ كرا” ئه‌و ڕۆژه‌ زۆر ده‌ترسام؛ دایكم منی برد بۆ ئه‌و ژووره‌ی كه‌ تێیدا خه‌ته‌نه‌ ده‌كرام، زۆر خوێنم لێ رۆیشت وبه‌ درێژایی شه‌و ده‌گریام، ٢٠ ساڵ تێپەڕیوە، به‌ڵام من هێشتا ئازارم هه‌یه‌. “

خه‌ته‌نه‌ كردنی مێینە، یەکێکە لە هەرە نامرۆڤانەترین جۆرەکانی توندوتیژی رەگەزی لە سەرتاسەری جیهاندا. له‌ ڕۆژی جیهانی لێنه‌بووردنی خه‌ته‌نه‌كردنی مێینه‌ دا، پابەندبوونی خۆمان دووپات ده‌كه‌ینه‌وه‌ بۆ كۆتایی هێنان به‌ توندوتیژی دژ به‌ مافی مرۆڤ، بۆ ئه‌وه‌ی ئه‌و كچانه‌ی كه‌ هێشتا مەترسیی خه‌ته‌نه‌كردنیان لەسەرە، هه‌مان ئه‌زموونی به‌ئازاری هه‌دییه‌ نه‌چێژێته‌وه‌.

به‌پێی رووپێوی (MICS)، ساڵانه‌ لەسەدا ٧.٤ ی كچان ڕوبه‌ڕووی کرداری خه‌ته‌نه‌كردن ده‌بنه‌وه‌. هه‌رچه‌نده بەراورد بە ناوچەکە‌ ژماره‌كان كه‌من، به‌ڵام ئامانجی ئێمه‌ پارێزگاری كردنه‌ له‌‌ كچان، تاوەکوو بە ئازاری لەم چەشنەدا تێنه‌په‌ڕن.

له‌هه‌ندێك ناوچه‌ی هه‌رێمی كوردستانی عێراق، هێشتا خه‌ته‌نه‌كردنی مێینه‌ به‌ ڕێژه‌یه‌كی زۆر ئه‌نجام ده‌درێت، نه‌ته‌وه‌ یه‌كگرتووه‌كان له‌گه‌ڵ دامەزراوەکانی حكومەت ورێکخراوە ناحكومییەكان کاردەکات، بۆ ئەوەی لە رێگای هەڵمەتی هوشیارییەوە، رێگری لەم دیارده‌ به‌ ئازاره‌ بکرێت. هه‌روه‌ك زانراوه‌، خه‌ته‌نەكردنی مێینه‌ له‌ زۆر لایه‌نه‌وه‌ زیان بە ئافره‌تان وكچان دەگەیەنێت، به‌ ئازاره‌ وبه‌ برینه‌، بە شێوەیەکی دەمودەست وبۆ هەمیشە، کێشەی تەندروستیی دروستدەکات. بۆ نموونه‌، ئه‌و ئافره‌تانه‌ی كه‌ خه‌ته‌نه‌كراون، مەترسیی مردنی منداڵە تازە لە دایکبوەەکانیان، زیاتر دەبێت.


دكتۆر ئولورمی سۆگونرۆ، نوێنه‌ری UNFPA له‌ عێراق
پیته‌ر هاوكینز، نوێنه‌ری UNICEF له‌ عێراق
دینا زۆربا، نوێنه‌ری UN Women له‌ عێراق